Strona 40
waż zaś stara to rzecz, iż powstają spory, zwady i niezgody, dla dwuch owych słów, moje a twoję, mianowicie pomiędzy sąsiadami, którzy przedewszystkiem winni żyć w zgodzie, i między królestwu polskiego a księstwa szląskiego mieszkańcami od lat kilku trwają nieporozumienia szkodliwe i sprzeczki niebardzo słuszne: niechcemy dłużej cierpieć tych podżóg. Bo bywa, na co często patrzamy, iż, jak iskierki, lubo małe, jeśli przy mnożą się, wielki pożar wzniecają, i ze ściekających poników, w jedno koryto zbierających się, powstaje rzeka przerywająca także groble, — tak samo z prywatnych krzywd, jeśli często zdarzają się, i w wielu miejscach, po zniknieniu złotego pokoju, niesławne powstają wojny. Przeto mądrość, ba szczęśliwość zapanuje w najjaśń. królestwie polskiem i w ojczyźnie naszej, Szląsku, oraz w prześwietnem królestwie czeskiem i ziemiach z niem połączonych, jeśli uchylając wszelką, prywatną chuć zemsty, spory pojedyńczych ludzi na mocy przymierza naszego, albo drogą prawną, albo przyjacielską ugodą, wprzódy zanim głębsze w rzpltej korzenie zapuszczą, niby w samym zarodzie przytępiając załatwiać będziem. My z poszanowania winnego przymierzu czyli tak zwanym kompaktatom, ochoczo gotowi to czynić, ufni w sprawiedliwość i wyrozumiałość j. kr. mci i wielmożności waszych, że dla świetnej swej wspaniałomyślności, miłości spokoju publicznego, pożytku powszechnego, usilnie starać się będą o to, aby zniesiono, wynagrodzono i przewidziano to "wszystko, co krzywdzi wolność handlu, bezpieczeństwo dróg, spokojność posiadłości, dóbr i majątków, i co nadto należy do praw narodu szląskiego. Aby zaś uciążliwościom naszym tem skuteczniejsze lekarstwo można zgotować, wyliczymy z kolei kilka z mnogich nieprzyjaźni i przykrości, jakie mieszkańcom ojczyzny naszej wyrządzili niektórzy z królestwa polskiego, przytem upraszając uniżenie, abyście poznać je raczyli ze zwykłą uprzejmością i łaskawością.
Księcia szląskiego Jana Chrystyana, pana na Lignicy i Brzegu, najwyższego hetmana szląskiego, zażalenie przeciwko p. Mikołajowi Komorowskiemu.
Wielm. urodz. p. Mikołaj Komorowski (1) na Żywcu itp.,
hrabia z Liptowy i Orawy, nietylko częstej swywoli przeciwko wielu mieszkańcom Szląska dopuścił się i słowem i czynem, ale też w liście do rotmistrza Wolfganga Rapnika, i w liście do rady m. Cieszyna, krom wszelkiego powodu słusznego i jawnej przyczyny poważył się pisać złośliwie, że j. o. książę Jan Chrystyan nietylko zapomniał o liście swoim i obietnicy swojej, ale wbrew paktom, także z ujmą dla majestatu j. kr. mci., w zamku brzeskim, nocą, w piątek przed niedzielą ś. Trójcy, kazał ściąć posła króla Jmci polskiego. Ponieważ zaś potwarz ta jest całkiem niedorzeczna, a żadnemi przypuszczeniami ni racyami dowiedzioną być nie może. gdyż owszem wszystkich posłów polskich j. o. książę z wrodzonej uprzejmości zawzdy z szacunkiem przyjmował, trzymał u siebie, odprawiał: upraszamy króla Jmci i prześwietnych panów stanów, aby nie dopuszczali by niewinny książe, krewny i powinowaty, doznawał tak niesłusznych dykteryjek, ale gwoli pospolitej sprawiedliwości winowajcę aby ukarać raczyli.
Jana Jerzego starszego, margrabi brandenburskiego zażalenie przeciwko Mik. Komorowskiemu.
Tenże M. Komorowski poważył się w liście do rady m. Cieszyna zelżywie zmyśleć, jakoby margrabia był przyczyną naruszenia traktatów, dodając, że margrabia winien nietylko pociągnionym być do odpowiedzialności, ale też głową swą przypłacić. Słowa te gdy są okrutne i na sąsiada mniej przystojne, prosimy, aby król Jmć i wielmożności wasze raczyli bronić powagi margrabiego, który pakta między temi prześwietnemi królestwami zachował i zachowywać będzie, oraz poważa) i poważać bedzie króla Jmci i wielmożności wasze.
Henryk Wacława i Karola Fryderyka książąt szląskich na Monsterbergu, Oleśnicy i Bierutowie itp. zażalenie przeciw Maciejowi Bojanowskiemu.
Maciejowi Bojunowskiemu de Bartschdorf przed 12 laty obiecał Antoni a Pusch pan na Goellendorfie, że mu poży-
---------------
(1) O tym Mikołaju Komorowskim, miedzy innemi także wybijającyni fałszywą monetę, zobacz Wiadomości do dziejów polskich 7. archiwu prow. szl. zebrano przez A. Mosbacha, str. 275.